Từ Tốt Đến Vĩ Đại của Jim Collins có ba ý rất đúng với người quản lý cấp trung: lãnh đạo cấp độ 5, nghịch lý Stockdale và bánh đà. Nhưng có một lời khuyên mà nếu SMEs Việt Nam làm theo nguyên văn, đội ngũ dễ bị trống người: “đưa đúng người lên xe” trước rồi mới tính đi đâu.
Đây là tập đầu tiên của series Những cuốn sách khiến bạn À HÁ. Mình không tóm tắt sách. Mình đọc mỗi cuốn bằng một câu hỏi: cuốn này giúp người quản lý cấp trung đào tạo và dẫn dắt đội ngũ thế nào?
Từ Tốt Đến Vĩ Đại nói gì đúng với người quản lý cấp trung?
Điều đúng 1: Lãnh đạo cấp độ 5, cửa sổ và tấm gương
Jim Collins gọi những người dẫn dắt doanh nghiệp từ tốt lên vĩ đại là lãnh đạo cấp độ 5: khiêm tốn về bản thân nhưng quyết liệt với kết quả. Hình ảnh dễ nhớ nhất là cửa sổ và tấm gương. Khi mọi việc tốt đẹp, họ nhìn ra cửa sổ để ghi nhận người khác. Khi mọi việc không ổn, họ nhìn vào gương để hỏi mình đã làm gì chưa đúng.
Với người quản lý cấp trung, đây là phép thử rất thực tế. Khi đội ngũ làm tốt, mình kể công ai? Khi đội ngũ làm sai, mình nhìn ai trước?
Điều đúng 2: Nghịch lý Stockdale
Nghịch lý Stockdale là giữ niềm tin rằng cuối cùng mình sẽ vượt qua, đồng thời dám nhìn thẳng vào sự thật khắc nghiệt nhất của hiện tại. Lạc quan mà không nhìn sự thật thì dễ vỡ. Nhìn sự thật mà mất niềm tin thì buông.
Trong quản lý, điều này hiện ra ở những buổi họp kết quả: dám nói thẳng con số chưa đạt, nhưng vẫn giữ cho đội ngũ tin rằng mục tiêu làm được.
Điều đúng 3: Bánh đà
Collins cho rằng không có bước ngoặt nào xảy ra trong một đêm. Doanh nghiệp vĩ đại giống một bánh đà nặng: mỗi vòng đẩy đều đặn cộng dồn đà cho vòng sau, đến lúc bánh đà tự quay.
Đào tạo đội ngũ cũng vậy. Một buổi họp 1:1 không thay đổi được ai, nhưng mỗi tuần một buổi, đều đặn trong nhiều tháng, sẽ tạo ra đội ngũ khác hẳn.
Vì sao “đưa đúng người lên xe” dễ làm SMEs trống người?
Collins khuyên trước hết phải đưa đúng người lên xe, đưa người không phù hợp xuống xe, rồi mới quyết định xe đi đâu. Ở những tập đoàn có thương hiệu tuyển dụng mạnh, lời khuyên này hợp lý.
Nhưng ở nhiều SMEs Việt Nam, người quản lý cấp trung không có nhiều lựa chọn tuyển dụng như vậy. Nếu làm theo nguyên văn, cứ thấy chưa đúng người là cho xuống xe, đội ngũ sẽ trống người nhanh hơn tốc độ tuyển được người thay.
Vì vậy câu hỏi phù hợp hơn với SMEs là: người này đang thiếu năng lực hay thiếu cam kết? Người có cam kết nhưng chưa đủ năng lực là người mình cần đào tạo, không phải người cần đưa xuống xe. Bài 4 nhóm nhân viên theo năng lực và cam kết giải thích cách phân loại và cách quản lý từng nhóm.
Ai nên đọc Từ Tốt Đến Vĩ Đại?
Cuốn sách phù hợp với chủ doanh nghiệp và người quản lý cấp trung muốn hiểu vì sao có doanh nghiệp đi xa còn có doanh nghiệp dừng ở mức “tốt”. Khi đọc, hãy giữ ba ý đúng ở trên và đặt lời khuyên về con người vào bối cảnh đội ngũ của chính mình.
Câu hỏi thường gặp
Từ Tốt Đến Vĩ Đại có phù hợp với doanh nghiệp nhỏ không?
Có, với điều kiện chọn lọc. Lãnh đạo cấp độ 5, nghịch lý Stockdale và bánh đà áp dụng tốt cho SMEs. Lời khuyên “đưa đúng người lên xe” cần điều chỉnh: ưu tiên đào tạo người có cam kết trước khi thay người.
Lãnh đạo cấp độ 5 là gì?
Là người lãnh đạo kết hợp sự khiêm tốn cá nhân với ý chí quyết liệt vì kết quả của tổ chức. Khi thành công, họ ghi nhận người khác. Khi thất bại, họ nhận trách nhiệm về mình.
Nghịch lý Stockdale là gì?
Là giữ niềm tin rằng cuối cùng sẽ vượt qua khó khăn, đồng thời đối diện thẳng thắn với sự thật khắc nghiệt nhất của hiện tại.
Khoảnh khắc À HÁ của anh chị trong cuốn này là gì?
Bài viết thuộc series “Những cuốn sách khiến bạn À HÁ” trên kênh YouTube Aha Trần. Tìm hiểu thêm về Aha Trần và đặt lịch trao đổi 1-1 nếu anh chị muốn xây năng lực cho đội ngũ quản lý.
Để lại một bình luận